Το να μην είσαι ο παντογνώστης και να κατανοήσεις ότι δεν έχεις όλες τις λύσεις είναι από μόνο του πολύ ανακουφιστικό.
Εσύ γυναίκα που νιώθεις πιεσμένη και αγχωμένη σε μία προσπάθεια να ρυθμίσεις ζητήματα που αφορούν την εργασία σου, το σπίτι, το φαγητό, τα ψώνια, την φροντίδα των παιδιών σου, τις συγκρούσεις που ο έφηβος έχει ανάγκη να δημιουργεί.
Συγκρούσεις με καθημερινές αφορμές οι οποίες δημιουργούν ευκαιρίες για «ψυχοσωματική εκτόνωση» των εφήβων, των μικρότερων παιδιών αλλά και των ενηλίκων που πολύ συχνά δημιουργείται μια πολύ μεγάλη ένταση. Ένταση λεκτική και πολλές φορές πιο βίαιη, όπως να σπρώξεις, να κτυπήσεις την πόρτα, να σπάσεις κάτι . Και μετά η κλιμάκωση της έντασης , η εκτόνωση που με κάποιο τρόπο σε λίγο κοπάζει, εξάλλου… πόσο θα διαρκέσει αυτή η ένταση; Έπειτα έρχεται η θλίψη, οι ενοχές κυρίως σε’ σένα που είσαι μαμά περισσότερο από την πλευρά ενηλίκων… οι έφηβοί συχνά λένε τελείωσε «φτιάξε μου κάτι να φάω…»
Για σένα γυναίκα και μητέρα όμως είναι μεγάλο πλήγμα να νιώθεις ότι μπορεί να χάνεις τόσο πολύ τον έλεγχο, είσαι τόσο κακιά τόσο βίαιη τόσο απαράδεκτη. Μπαίνεις στο φαύλο κύκλο των ενοχών της πίεσης, του άγχους και ντροπής που νιώθεις έτσι.
Γνώριζε όμως ότι είναι πολύ ανακουφιστικό όταν κατανοήσεις ότι δεν υπάρχουν πράγματα που πρέπει να πεις, πως πρέπει να μην πεις, πως να μιλήσεις, πως να μην μιλήσεις, τι δεν πρέπει να κάνεις. Το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να διαχειριστείς και να ρυθμίσεις το δικό σου συναίσθημα, να ορίσεις διαφορετικές προτεραιότητες στην ζωή σου. Αυτό φαίνεται απλό είναι όμως σημαντικό και όταν το διαπιστώσεις θα νιώσεις πολύ μεγάλη ανακούφιση ότι τελικά δεν είναι πάντα ο άλλος …
Βάση της θεωρίας των συστημάτων η οικογένεια είναι ένα σύμπλεγμα αλληλοεπηρεαζόμενων και αλληλοεξαρτώμενων μεταξύ τους στοιχείων. Οποιαδήποτε αλλαγή σε κάποιο στοιχείο στο σύστημα της οικογένειας επιφέρει αλλαγές σε όλο το σύστημα.
Ως το βασικό ανθρώπινο κοινωνικό σύστημα , η οικογένεια, δεν είναι απλά μια ομάδα ανθρώπων που αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Η οικογένεια έχει την δική της δομή, τους δικούς της κανόνες όπου η κατανόηση της συμπεριφοράς ενός μέλους της οικογένειας θα μπορούσε να χαρακτηριστεί άσκοπη ακόμα και αδύνατη αν θέλαμε να την κατανοήσουμε ανεξάρτητα από την συμπεριφορά των άλλων μελών.
Στην συστημική προσέγγιση ο θεραπευόμενος αντιμετωπίζεται ως μέλος του συστήματος της οικογένειας όπου συνεχώς αλληλοεπιδρά με τα υπόλοιπα της μέλη.
Όλες οι οικογένειες αντιμετωπίζουν δυσκολίες και προκλήσεις από καιρό σε καιρό. Ζητήματα όπως η σωματική ή ψυχική ασθένεια, το διαζύγιο και η απώλεια ενός προσώπου επιφέρουν σημαντικές αλλαγές στη ζωή μιας οικογένειας και λειτουργούν επιβαρυντικά στις σχέσεις των μελών της.
Η ψυχοθεραπεία οικογένειας αποσκοπεί στην καλύτερη λειτουργία της οικογένειας, την αποφόρτιση των εντάσεων, την αντιμετώπιση κρίσεων και τη βέλτιστη επικοινωνία των μελών της.
Τα περισσότερα ζευγάρια έρχονται στην θεραπεία συνήθως διότι δεν έχουν την σχέση που θα ήθελαν να έχουν όταν πρωτοπαντρεύτηκαν. Οι θετικές σκέψεις που έκαναν στην αρχή της σχέσης τους, η ελπίδα ότι η ζωή θα είναι καλύτερη με τον σύντροφο τους εξανεμίζονται και στην θέση τους έρχονται σκέψεις που αφορούν κατηγορίες και παράπονα. Συνήθως επιμένουν στην αλλαγή του συντρόφου τους χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι το πρόβλημα είναι ότι αντιλαμβάνονται τις απογοητεύσεις του γάμου τους μόνο προσωπικά. Έρχονται λοιπόν στην θεραπεία με την ελπίδα για αλλαγή.
Ο επαναπροσανατολισμός του γάμου ως σύστημα εισάγει την ιδέα ότι αντί οι σύντροφοι να προσπαθούν να αλλάξουν ο ένας τον άλλο, θα χρειαστεί να δουλέψουν από κοινού για να αλλάξουν το σύστημα του γάμου που κυριαρχεί και στους δύο. Έτσι οι σύντροφοι μετακινούνται από την αφήγηση των δυσκολιών που συναντούν στην σχέση τους όπου ο ένας κατηγορεί τον άλλο και αρχίζουν να ανακατασκευάζουν το σύστημα της σχέσης τους φεύγοντας από την διαμάχη του ποιος φταίει και ποιος έχει άδικο. Δίνεται έμφαση στην οικοδόμηση του συστήματος που θέλουν να ζήσουν.
Επιχειρείται επίσης μια κατανόηση της ευρύτερης εικόνας, της γενεαλογικής αιτιολογίας των ρόλων στην σχέση και στην οικογένεια που γεννήθηκαν. Οι αιτίες αποδίδονται, όχι από τους ανθρώπους, αλλά από τους κανόνες που διέπουν την ιεραρχία του συστήματος. Ως αποτέλεσμα διακόπτεται η τάση του ζευγαριού να αναπαράγει αρνητικές αλληλεπιδράσεις και οι σύντροφοι μπορούν να δουλέψουν για την σχέση τους σε ένα πιο θετικό κλίμα.
Σίγουρα ο θάνατος είναι ένα φαινόμενο το οποίο κατά κανόνα συνοδεύεται από πόνο. Η διεργασία του πένθους προϋποθέτει διαχείριση του πόνου ως αποτέλεσμα της απώλειας του αγαπημένου προσώπου στην ζωή μας, προϋποθέτει την προσπάθεια που καλούμαστε να κάνουμε για να ξαναφτιάξουμε νόημα στην ζωή μας που κλονίστηκε, και τέλος προϋποθέτει να επανεξετάσουμε τις προτεραιότητες μας και τους στόχου μας ως προς την ζωή.
Η διεργασία αυτή παίρνει χώρο μέσα σε πολύπλοκες και αλληλεξαρτώμενες αλληλεπιδράσεις με τα σημαντικά πρόσωπα που βρίσκονται στην οικογένεια μας αλλά και στην κοινότητα την οποία ζούμε. Μαθαίνουμε σιγά σιγά να προσαρμοζόμαστε στον νέο κόσμο που έχει αλλάξει λόγω της απώλειας του αγαπημένου μας προσώπου, φροντίζοντας όμως ταυτόχρονα να μην χάσουμε την αγάπη μας για τον άνθρωπο που χάσαμε αλλά και την αγάπη για την ζωή.
Ο θάνατος βιώνεται σήμερα με σιωπή και έχει εξορισθεί από το βίωμα της κοινής συλλογικής ζωής μία πρακτική που συνέβαινε σε παλαιότερες παραδοσιακές κοινότητες όπου είχε ως αποτέλεσμα την μεγαλύτερη εξοικείωση των ανθρώπων με την έννοια του θανάτου. Σε μερικές κοινότητες αποτελεί θέμα ταμπού, αφού αναστατώνει και τρομάζει τα μέλη της. Προσπαθούμε να μην το σκεφτόμαστε, νομίζοντας ότι αυτό είναι ένα θέμα που δεν μας αφορά. Οι άνθρωποι που πενθούν μεταφέρουν την αίσθηση ότι οι άλλοι τους απομονώνουν και τους αποκλείουν ενώ αυτό που συμβαίνει είναι ότι οι γύρω τους δυσκολεύονται να τους στηρίξουν συναισθηματικά και αποφεύγουν να τους ακούσουν. Συνήθως γενικεύουν την στήριξη τους, τυποποιούν τα λόγια τους προσπαθώντας να κλείσουν την συζήτηση, κλείνοντας όμως και τον χώρο για επεξεργασία του πόνου αλλά και του διαλόγου με τον άνθρωπο που πενθεί.
Το οικείο περιβάλλον αναστατώνεται και νιώθει αμήχανο να διαχειριστεί το πόνο του ανθρώπου που πενθεί. Σιωπά λοιπόν με την δικαιολογία ότι συζητώντας δυσάρεστα και επώδυνα συναισθήματα είναι άσκοπο και κοινωνικά μη αποδεκτό. Έτσι λοιπόν αυτός που πενθεί αποθαρρύνεται από τον να συζητά δυσάρεστα συναισθήματα και σκέψεις γύρω από την απώλεια, κλείνοντας μέσα του συναισθήματα αλλά και τις δυνατότητες να επεξεργαστεί τον θρήνο και τον πόνο του.
Ο πόνος όμως του θανάτου και της απώλειας ζητά μία διέξοδο για να εκφραστεί, να επικοινωνήσει, να μιληθεί για να μπορέσει ο άνθρωπος που πενθεί να επαναδιαπραγματευθεί την ζωή του μετά την εμπειρία της απώλειας. Ο θρήνος δεν είναι μια ατομική υπόθεση αλλά μια εμπειρία η οποία μοιράζεται κοινωνικά καθώς οι σημαντικοί άλλοι γύρω μας γίνονται συνοδοιπόροι στο πένθος μας και μπορούν να δυσχεράνουν ή να διευκολύνουν την προσαρμογή μας στην απώλεια.
Η δυνατότητα να μοιραζόμαστε τα συναισθήματα αλλά και τις ιστορίες που αφορούν το πένθος και την απώλεια μας με τους άλλους, λειτουργεί θεραπευτικά αφού μας βοηθά να χτίζουμε σταδιακά μία νέα διαφορετική ιστορία ως αποτέλεσμα του νοήματος που έχουμε δώσει στην απώλεια που έχουμε βιώσει. Μας βοηθά επίσης να ενσωματώσουμε αυτή την ιστορία στην καθημερινότητα μας επανακτώντας σιγά σιγά την αίσθηση σκοπού στην ζωή μας.
Τα τελευταία χρόνια βρισκόμαστε , όλο και πιο συχνά, αντιμέτωποι με νεαρούς ενήλικες που κλείνονται στο σπίτι ή στο δωμάτιο τους, περνούν την ημέρα τους μπροστά από ένα υπολογιστή, αναλώνοντας σχεδόν όλη την καθημερινότητα τους, ζώντας μια εικονική πραγματικότητα.
Για πολλούς νέους οι κοινωνικοί δεσμοί αρχίζουν να χαλαρώνουν ή είναι ανύπαρκτοι , οι τρόποι που σχετίζονται ή που έχουν δημιουργήσει είναι διαφορετικοί και, ορισμένες φορές, είναι αντίθετοι με εκείνους που πραγματοποιήθηκαν από εμάς τους σημερινούς ενήλικες όταν ήμασταν νέοι. Ως ενήλικες αυτές οι συμπεριφορές, μας φαίνονται προβληματικές, και νιώθουμε σαν να αναπληρώνουν κάτι που δεν έχουν. Δεν κατανοούμε αυτές τις συμπεριφορές αφού δεν μας είναι οικείες. Ως αποτέλεσμα δυσκολευόμαστε να αναγνωρίσουμε τις νέες δυνατότητας που δημιουργούνται.
Οι νέες συμπεριφορές πουαναπτύσσονται μέσα σε αυτόν τον εικονικό κόσμο όπως τον κόσμο του ίντερνετ, των βιντεοπαιχνιδιών, το facebook , IG κτλ. και η διάκριση ανάμεσα στον πραγματικό και τον εικονικό κόσμο που έχει δημιουργηθεί από τους νέους μπορεί να κατανοηθεί με διαφορετικές οπτικές. Από την μία έχουμε τον εικονικό κόσμο με τα στοιχεία του «κλεισίματος» όπως περιέγραψα πιο πάνω, και από την άλλη την οπτική των νέων δυνατοτήτων που αυτός ο κόσμος δημιουργεί. Αυτές οι διαφορετικές οπτικές πυροδοτούν πολύ συχνά κλιμακωτή σύγκρουση στις οικογενειακές σχέσεις που πολλές φορές μπορεί να καταλήξει σε βία. Σε βία που εκκολάπτεται στο εσωτερικό της οικογένειας, την απομονώνει από τον έξω κόσμο και δημιουργεί στεναχώρια, εντάσεις και ψυχική δυσφορία.
Οι συμπεριφορές των νέων σήμερα να σερφάρουν στο διαδίκτυο 24/7, να κοινωνικοποιούνται μόνο μέσα από αυτό, να αναλώνουν όλη την καθημερινότητα τους μέσα στο δωμάτιο τους, να έχουν εκατοντάδες φίλους στα ΜΚΔ και ταυτόχρονα να νιώθουν απέραντη μοναξιά, θα μπορούσε πριν μερικά χρόνια να «καπελωθεί» με κατάθλιψη, ανορεξία ή οτιδήποτε άλλου είδους ψυχικής παθολογίας. Σήμερα μιλούμε για ένα πρόβλημα σχέσεων που εκφράζεται με απομόνωση και απόσυρση σε μια εικονική διάσταση, όπου κυριαρχεί η βαθιά εξάρτηση και η προβληματική χρήση ενός μέσου επικοινωνίας.
Ποιες όμως είναι οι αλλαγές μέσα στο χρόνο; Αναρωτιέμαι κατά πόσο αυτές οι συμπεριφορές πρέπει να αποδοθούν σε κοινωνικές αλλαγές, ειδικά αυτές που αναπτύχθηκαν από τη χρήση των νέων τεχνολογιών, ή αν θα πρέπει να αποδοθούν στις μεταβολές που παρουσιάζονται στις σχέσεις στο εσωτερικό της οικογένειας. Μήπως η δυσφορία που αναπτύσσεται στο οικογενειακό και κοινωνικό πλαίσιο, η αλληλεξάρτηση ανάμεσα στους γονείς και τα παιδιά, η πίεση που εξασκείται σε αυτά για άριστες σπουδές και επαγγελματική αποκατάσταση, βιώνεται στην οικογένεια ως βαριά αποτυχία αν δεν επιτευχθεί; Μήπως οι γονείς καλούνται να κατανοήσουν συμπεριφορές που σχετίζονται με την υπερβολική απασχόληση στο διαδίκτυο και το κλείσιμο στο δωμάτιο και νιώθουν ανεπαρκείς να τις διαχειριστούν αφού στην δική τους εφηβεία δεν είχαν τέτοιες αντιπαραθέσεις και προκλήσεις;
Έχω την εντύπωση ότι το κλείσιμο μέσα στο δωμάτιο, η εικοσιτετράωρη ενασχόληση με το διαδίκτυο και τα ΜΚΔ είναι κοινωνικά φαινόμενα που σιγά σιγά θα πρέπει να αρχίσουμε να αντιμετωπίζουμε. Οι σχέσεις μεταβάλλονται, τα μέσα επικοινωνίας αλλάζουν, ο τρόπος που εκφράζεται η δυσφορία ανάμεσα στους γονείς και τα παιδιά αλλά και το πλαίσιο της οικογένειας θα πρέπει να οδηγούν στην κατανόηση των εφήβων και του συστήματος της οικογένειας.
Αν είναι να ζήσεις σε μια πολιτισμένη κοινωνία θα πρέπει φυσικά να φέρεσαι σωστά. Αυτό ίσως σημαίνει να φοράς ωραία ρούχα, να συμπεριφέρεσαι κόσμια, να είσαι πολιτισμένος και ευγενικός, να χαμογελάς να μην είσαι επιθετικός και φυσικά θα πρέπει να ακούς τους άλλους. Όλα αυτά σου χρειάζονται για να επιβιώσεις σε ένα πλαίσιο και χώρο όπου υπάρχουν κανόνες, νόμοι και όρια για να είσαι γενικά αποδεκτός.
Βαφτίζεις λοιπόν όλα αυτά, με ένα όνομα προσωπικότητας που σου ταιριάζει και το χρησιμοποιείς για να μάθεις τον εαυτό σου. Ενός εαυτού που γνωρίζεις πολύ λίγα. Ενός εαυτού που ακόμη όλα τα υπόλοιπα κομμάτια δεν τα έχεις γνωρίσει. Κάπου μέσα σου όμως γνωρίζεις ότι όλα αυτά είναι μόνο ένα κομμάτι από αυτά που γνωρίζεις για σένα. Μην κρύβεις την αλήθεια…
Η προσωπικότητα λοιπόν που έχεις φτιάξει για σένα, ταυτίζεται με την εικόνα που εσύ βγάζεις προς τα έξω. Δηλαδή την αυτό-εικόνα που συνειδητά νομίζεις ότι είσαι. Μια εικόνα της εποχής, μια εικόνα που παρουσιάζεις στους άλλους και μια εικόνα που συνειδητά χρησιμοποιείς σαν μέσο για να επικοινωνήσεις με τους άλλους.
Τι γίνεται όμως με τον εαυτό μέσα σου; Είσαι έτοιμος να τον αντιμετωπίσεις και να τον γνωρίσεις; Μήπως είσαι ικανοποιημένος με αυτά που παρουσιάζεις στα ΜΚΔ όπως Facebook και Instagram; ή μήπως παρουσιάζεις αυτά που θα ήθελες να είσαι και θα ήθελες να έχεις; Μήπως παρουσιάζεις αυτά που θέλεις για να μην μάθεις ποιος πραγματικά είσαι;
Ξέρω ότι η απάντηση δεν είναι εύκολη….Αξίζει όμως τον κόπο να την βρεις.
Πολύ συχνά σε διάφορα εξελικτικά στάδια της ζωής μας, καλούμαστε να προσαρμοστούμε στα διάφορα πλαίσια στα οποία κινούμαστε, και βρισκόμαστε αντιμέτωποι με νέες κοινωνικές καταστάσεις στην οικογένεια μας, στο κοινωνικό μας περίγυρο, στην αποχώρηση μας από το πατρικό μας σπίτι, στον γάμο μας, στην ανατροφή των παιδιών μας αλλά και στις κρίσεις στην καθημερινή μας ρουτίνα.
Προχωρώντας συνειδητοποιούμε ότι πολλές φορές έχουμε ελλείψεις οι οποίες προέρχονται από την οικογένεια μας και το κοινωνικό μας περιβάλλον. Μερικά παραδείγματα είναι η έλλειψη μητρικής τρυφερότητας εάν η μητέρα έριχνε το βάρος κάπου που ήταν υποχρεωμένη, η καταπίεση έκφρασης συναισθημάτων, ακόμα και η έλλειψη του πατέρα που έλειπε πολλές ώρες στην δουλειά. Όλα αυτά δημιουργούν δυσκολίες στις ανθρώπινες σχέσεις με αποτέλεσμα να γίνονται λιγότερο απολαυστικές.
Μεγαλώνοντας προσπαθούμε να καλύψουμε αυτές τις ελλείψεις αναζητώντας υποκατάστατα σε διάφορες μορφές κοινωνικής συναναστροφής. Υπάρχει μια έντονη ανάγκη για τρυφερότητα και στήριξη που σαν παιδί στους περισσότερους ήταν δεδομένες από τους γονείς, σε αντίθεση με τον ενήλικα που δυσκολεύεται να εκφράσει αυτή την ανάγκη. Ως ενήλικες αναζητούμε να καλυφθούν αυτές οι ελλείψεις μπαίνοντας σε σχέσεις, χωρίς όμως να μπούμε στην διαδικασία να σκεφτούμε ότι υπάρχουν όρια ως προς τι μπορεί να παραχωρήσει ο άλλος χωρίς να πάρει κάτι εις αντάλλαγμα.
Για να καλύψουμε όμως αυτές τις ελλείψεις θα πρέπει πρώτα να έχουμε επίγνωση των ελλείψεων αυτών. Αν π.χ ένα άτομο έχει μάθει να κρύβει τα προβλήματα του ακόμα και από τον ίδιο του τον εαυτό και δεν έρχεται σε επαφή με αυτή την καταπιεσμένη του ανάγκη δεν θα μπορέσει να αναγνωρίσει τους τρόπους με τους οποίους οι κρυμμένες δυσκολίες μπορούν να ενσωματωθούν στην καθημερινή του ρουτίνα. Ένας δεύτερος παράγοντας είναι όταν τα ήδη καταπιεσμένα προβλήματα εμπλέκονται σε μια δημιουργική σχέση. Π.χ τα άτομα που προστάτευαν τον εαυτό τους για να μην πληγωθούν στα παιδικά τους χρόνια απομονώνουν τον εαυτό τους και δείχνουν δυσπιστία στην διάρκεια των σχέσεων τους.
Στα πιο πάνω το άτομο όχι μόνο θα πρέπει να αναγνωρίσει την πηγή της έλλειψης και να έλθει σε επαφή με τις καταπιεσμένες του ανάγκες αλλά πάνω απ’ όλα να μάθει πως να αναγνωρίζει και να νικά τα εμπόδια στην επικοινωνία μέσα στα πλαίσια στα οποία κινείται. Ως αποτέλεσμα το άτομο θα βοηθηθεί να κερδίσει κάποιο σημαντικό κομμάτι της ζωής του και να δώσει ένα καινούργιο νόημα, σ’ αυτό που έχασε σε προηγούμενο στάδιο της ζωής του.
Βλέπουμε στα ΜΚΔ ότι υπάρχει ένα έντονο ενδιαφέρον για την δυστυχία , την αποτυχία και την προδοσία όταν πρόκειται για σχέσεις ζευγαριών ιδίως επωνύμων. Διαβάζοντας λοιπόν προσπαθούμε να πάρουμε πληροφορίες για να μάθουμε τι είναι αυτό που εξασφαλίζει την επιτυχία στις σχέσεις προσπαθώντας με αυτό τον τρόπο να ενισχύσουμε την αυτοπεποίθηση μας, νιώθοντας και λιγάκι ζήλια. Διαβάζοντας για κάποιον που θεωρούσαμε τυχερό να περνά δύσκολες στιγμές στην σχέση του, κατά κάποιο τρόπο η δική μας δυστυχία μειώνεται και αρχίζουμε να αισθανόμαστε κάπως ανώτεροι. Ως συνέπεια αυξάνεται η αίσθηση μας για την αποτυχία του κόσμου και συνεχίζοντας να τροφοδοτούμε τον εαυτό μας με ζήλια, δεν αντιλαμβανόμαστε ότι μειώνονται οι πιθανότητες μας για περισσότερη πληρότητα.
Μελέτες που έχουν γίνει σε ζευγάρια της ηλικίας των 40 ετών (Roger Hounsden & Cloe Goodchild) αναδύονται μερικά χαρακτηριστικά που φαίνεται να έχουν εδραιώσει τις σχέσεις που πήγαιναν ιδιαίτερα καλά. Τα ζευγάρια αυτά μοιράζονταν μεταξύ τους ζεστασιά, τρυφερότητα και αφοσίωση. Γνώριζαν πολύ καλά ότι η σκληρή πρόκληση, η αντιπαράθεση και ο φόβος παραμόνευε πάντα στην σχέση τους με κίνδυνο η σεξουαλική απόλαυση και διασκέδαση τους να χαθούν. Διατηρούσαν όμως την παιδικότητα τους που πολλοί από εμάς έχουμε κρυμμένη και συνέχιζαν να εμπιστεύονταν ο ένας τον άλλο.
Όλοι συμφωνούσαν ότι τα ψηλό επίπεδο αφοσίωσης είναι σημαντικό κομμάτι στις πετυχημένες σχέσεις. Επίσης η μονογαμική σχέση θεωρούνταν από όλους σημαντική, όχι φυσικά σαν μια ηθική υποχρέωση που γαλουχήθηκε από την πατριαρχική τους οικογένεια, ούτε από τον φόβο της απώλειας του συντρόφου τους, αλλά επειδή ήταν δική τους ελεύθερη επιλογή.
Σχεδόν όλοι ήταν αντίθετοι στον τυπικό γάμο αφού πίστευαν ότι η πραγματική τους αφοσίωση θα μπορούσε να υποστεί πλήγμα από μια τυπική σύμβαση. Αυτά τα ζευγάρια επαναπροσδιόριζαν καθημερινά την λατρεία που είχαν ο ένας για τον άλλο.
Στη ερώτηση λοιπόν πως ένα ζευγάρι μπορεί να πετύχει μια σωστή σχέση σε μια κοινωνία όπου υπάρχει μεγάλη απογοήτευση, τόση σύγχυση στους ρόλους του άνδρα και της γυναίκας, και της ανατροφής των παιδιών, τα ζευγάρια αυτά υποστήριξαν το ρόλο της σεξουαλικότητας και της ερωτικής εμπειρίας, την αντιμετώπιση της ζήλειας και των συγκρούσεων ως κίνητρο τονωτικό για όσους φυσικά μπορούν να την αντέξουν, εμπειρίες που δίνουν πνευματική διάσταση στις σχέσεις τους.
Να ξέρεις αγαπημένη μου, πως μπορείς να πας και να προχωρήσεις μπροστά… Πως μπορείς να ονειρευτείς. Να ξέρεις πως είσαι ευλογημένη…Μερικές φορές μπορεί να νιώθεις ότι αμφιταλαντεύεσαι, ότι θα πέσεις, μερικές φορές δεν θα είσαι σίγουρη για τις αποφάσεις σου, θα σαστίσεις μπροστά σε καινούργιες προκλήσεις και προσκλήσεις. Μην ξεχνάς…όλα αυτά είναι για να σε βοηθήσουν να πας μπροστά.
Να αντιστέκεσαι σε οτιδήποτε η οποιονδήποτε που με ψέματα θα σε εμποδίσει από το να ακούσεις να δεις και να βιώσεις το διαφορετικό. Αυτό το διαφορετικό που εσύ μόνο ξέρεις, αυτό δηλαδή που διψά και αναζητά η ψυχή σου.
Η πνευματική ζωή σε καλεί για να ζήσεις την σοφία της, να σου ανοίξει μονοπάτια που θα σε οδηγήσουν σε δρόμους αιώνιους για να γίνει η ψυχή σου γαλήνια και φωτεινή.
Γύρνα την πλάτη σε αυτούς που σε χλευάζουν επειδή είσαι ανατρεπτική, χαρούμενη και δεν συμβιβάζεσαι. Δεν συμβιβάζεσαι με το παραπέταμα και την κατάληξη που ονομάζεται ρουτίνα, αλλά ορθώνεις το πνεύμα σου που ακτινοβολεί και αντιστέκεται στον βαρετό δρόμο που εσύ θα επιλέξεις να κάνεις λαμπερό και ακτινοβόλο.
Μπορεί να είσαι μεγάλη να χτυπήθηκες και να πληγώθηκες ή μπορεί να είσαι νεότερη και έτοιμη να ριχτείς σε καινούργιες περιπέτειες. Ότι και να’ σαι μην ξεχνάς να στέκεσαι όρθια και με πάθος μπροστά στην ζωή. Μην ξεχνάς να φροντίζεις την ψυχή σου, το μυαλό και το σώμα σου…είναι ο ναός σου. Να αγαπάς την πατρίδα σου… στον τόπο σου θα βρεις την δύναμη να υλοποιήσεις με αποφασιστικότητα το όραμα σου.
Γίνε γυναίκα που με την σοφία της θα έχει την ικανότητα να διατηρεί την φλόγα ζωντανή αλλά και σιγανή όταν πρέπει.
Γίνε η γυναίκα που θα διαλέξει με ενέργεια να κάνει την ζωή της μεγαλύτερη και όχι μικρότερη.
Ως παιδί ζητούσες να κερδίσεις την αγκαλιά τους, για να νιώσεις σημαντικός και πολύτιμος αλλά δεν την είχες.
Ως παιδί ζητούσες το «μπράβο» από τον πατέρα σου αλλά δεν το άκουσες ποτέ.
Ως παιδί ζητούσες την δεδομένη μητρική αγάπη αλλά αυτή την έδινε σταγόνα, σταγόνα. Ποτέ δεν ήταν αρκετή.
Ως παιδί ζητούσες την προσοχή τους, την τρυφερότητα τους…Διψούσες για αγάπη, φροντίδα και ενθάρρυνση. Προσπαθούσες να εξηγήσεις και να δώσεις νόημα σε συμπεριφορές ακατανόητες και ανεξήγητες για σένα. Στο κάτω κάτω είναι γονείς σου, δεν είχες επιλογή, δεν τους διάλεξες εσύ.
Σήμερα αναρωτιέσαι, τί κάνεις λάθος, σήμερα αναρωτιέσαι αν δεν προσπαθείς αρκετά.
Αναρωτιέσαι, που έκρυβες όλο αυτόν τον θυμό, πως μπλέκεις με συντρόφους, που αδιαφορούν και τσιγκουνεύονται την τρυφερότητα και τα συναισθήματα τους.
Σήμερα όμως δεν είσαι παιδί. Έχεις επιλογή…
Επιλογή να φροντίσεις την σχέση, να την αναδείξεις, να την αγκαλιάσεις. Επιλογή να μην κατηγορείς δεξιά και αριστερά, επιλογή να μην χάσεις τον εαυτό σου, επιλογή να μην την μολύνεις με ψέματα και απιστία.
Επιλογή σου να δείξεις σεβασμό απέναντι στην επιλογή σου.